ความแตกต่างระหว่างช่องคลอดและอวัยวะสืบพันธ์ภายนอก

หากให้เอ่ยชื่ออวัยวะสำคัญในระบบสืบพันธุ์เพศหญิง คำตอบของคนส่วนใหญ่คงหนีไม่พ้น ช่องคลอด มดลูก และรังไข่ ทั้งสามต้องติดอันดับคำตอบยอดนิยมอย่างไม่ต้องสงสัย

ส่วนใหญ่ก็มักจะไม่ถูกต้อง เหตุผลก็คือความเข้าใจผิดที่ว่า ช่องคลอดเป็นอวัยวะสืบพันธุ์ภายนอกที่อยู่บนผิว สามารถมองเห็นได้ตรงส่วนหว่างขาของผู้หญิง คงไม่แปลกที่คนส่วนใหญ่จะไม่ทราบถึงความแตกต่างระหว่างช่องคลอดและอวัยวะสืบพันธ์ภายนอกนี้ เพราะโดยปกติแล้วการศึกษาทางสุขอนามัยก็มักจะกล่าวถึงอวัยวะสืบพันธ์ภายนอกและช่องคลอดโดยรวม ด้วยคำว่าช่องคลอด ไม่ว่าจะเป็นการศึกษาด้านสุขอนามัยหรือสุขภาพก็ตาม การย่อคำเพื่อความสะดวกในการเรียกชื่อนี้ทำให้ความเข้าใจถึงความแตกต่างของทั้งสองคลาดเคลื่อนไป ทั้งที่จริงแล้วทั้งสองต่างกันทั้งในด้านสรีระวิทยาและจุลกายวิภาคศาสตร์ ซึ่งนั่นหมายถึงการดูแลสุขอนามัย รวมไปถึงโรคที่อาจเกิดขึ้นก็แตกต่างกันตามไปด้วย


กายวิภาคของช่องคลอดและอวัยวะสืบพันธ์ภายนอก

อวัยวะสืบพันธ์ภายนอกคือส่วนภายนอกของระบบสืบพันธุ์เพศหญิง ประกอบด้วยแคมเล็ก แคมใหญ่ คลิทอริส เนินหัวหน่าว รูเปิดช่องคลอด และโครงสร้างอื่น ๆ หน้าที่ของแคมเล็กและแคมใหญ่นั้นก็เปรียบได้เหมือนเป็นประตูบานคู่ที่คอยปกป้องด้านในของช่องคลอดไว้จากสิ่งแปลกปลอมภายนอก อีกทั้งยังทำหน้าที่ให้ความชื้นภายในด้วยต่อมที่อยู่บริเวณแคมอีกด้วย

สำหรับช่องคลอดนั้นเป็นเหมือนท่อที่เชื่อมระหว่างอวัยวะสืบพันธ์ภายนอกกับปากมดลูกและมดลูก โดยเป็นท่อยืดหยุ่นปกคลุมด้วยเยื่อเมือก ซึ่งในส่วนนี้จะมีจุลินทรีย์เชื้อประจำถิ่นอาศัยอยู่และมีสภาวะความเป็นกรดที่แตกต่างไปจากส่วนอื่น ๆ หน้าที่หลักสำคัญของช่องคลอดก็คือการกักเก็บและเป็นเส้นทางให้แก่สเปิร์มได้เดินทางเข้าไปผสมกับไข่ในมดลูกและท่อนำไข่ และใช้สำหรับการคลอดบุตร ขนาดที่แน่ชัดของช่องคลอดนั้นยังคงไม่สามารถระบุได้ แต่ทั้งนี้จะแตกต่างกันไปในแต่ละบุคคล โดยทั่วไปแล้วจะยาว 8 เซนติเมตรโดยประมาณ หากถูกกระตุ้นทางอารมณ์ก็จะอ่อนนุ่มลง และยังสามารถขยายขนาดออกได้อีกมาก


"มีความเข้าใจผิดที่ว่า ช่องคลอดเป็นอวัยวะสืบพันธุ์ภายนอกที สามารถมองเห็นได้ตรงส่วนหว่างขาของผู้หญิง"


การรักษาสุขอนามัยช่องคลอดและอวัยวะสืบพันธ์ภายนอก

ช่องคลอดเป็นอวัยวะที่มีกลไกในการทำความสะอาดตัวเองได้ ซึ่งนั่นหมายความว่าในสภาวะทั่วไปแล้ว ไม่มีความจำเป็นที่จะต้องล้างช่องคลอดลึกถึงภายในเลย แต่ในขณะที่อวัยวะสืบพันธ์ภายนอกนั้นควรได้รับการทำความสะอาดอย่างน้อยวันละ 1 ครั้ง เพื่อป้องกันการติดเชื้อภายในช่องคลอด โดยในการทำความสะอาดบริเวณจุดซ่อนเร้นไม่ควรใช้ผลิตภัณฑ์ที่มีส่วนผสมของสบู่หรือสารเคมีรุนแรง เพราะความรุนแรงนั้นจะทำให้สมดุลของจุลินทรีย์เชื้อประจำถิ่นภายในช่องคลอดเสียไป อีกทั้งอาจเป็นการล้างเอาสารหล่อลื่นและสารให้ความชุ่มชื้นตามธรรมชาติภายในช่องคลอดออกไปอีกด้วย หากเมื่อเกิดความไม่สมดุลของสภาวะจุลินทรีย์ภายในช่องคลอด หรือมีการติดเชื้อแล้ว ก็ควรใส่ใจดูแลมากเป็นพิเศษ จำเป็นจะต้องสังเกตอาการผิดปกติอยู่เสมอปรึกษาแพทย์ เพื่อให้ได้รับการรักษาอย่างถูกต้องเหมาะสม